Kỳ họp lần thứ 8 của Tổ công tác về lao động giữa Việt Nam và Liên bang Nga diễn ra chiều 19/5 dưới sự chủ trì của Thứ trưởng Bộ Nội vụ Vũ Chiến Thắng và đại diện Bộ Nội vụ Nga.
Buổi làm việc được tổ chức dưới hình thức trực tuyến kết hợp trực tiếp. Sự kiện nhằm đánh giá lại tình hình hợp tác lao động song phương và thúc đẩy các khuôn khổ pháp lý mới trong bối cảnh quan hệ đối tác chiến lược toàn diện giữa hai nước đang phát triển mạnh mẽ.
Kỳ vọng mức lương hợp lý cho lao động Việt tại Nga
Phát biểu tại cuộc họp, Thứ trưởng Vũ Chiến Thắng cho rằng hợp tác lao động tiếp tục là lĩnh vực còn nhiều dư địa phát triển trong quan hệ Đối tác chiến lược toàn diện giữa hai nước.
Ông đánh giá cơ chế họp định kỳ của Tổ công tác lao động Việt Nam - Liên bang Nga đã trở thành "kênh trao đổi trực tiếp, hiệu quả và thực chất", góp phần tháo gỡ các khó khăn phát sinh trong quá trình hợp tác lao động và di cư lao động giữa hai bên.
Theo Thứ trưởng, Việt Nam hiện có lợi thế lớn về nguồn nhân lực với hơn 101 triệu dân, khoảng 68% trong độ tuổi lao động. Mỗi năm, Việt Nam đưa hơn 140.000 lao động đi làm việc ở nước ngoài, với khoảng 900.000 lao động đang làm việc tại nhiều quốc gia và vùng lãnh thổ.
Thứ trưởng Bộ Nội vụ Vũ Chiến Thắng phát biểu tại buổi làm việc (Ảnh: Nguyễn Hằng).
Liên bang Nga tiếp tục được đánh giá là thị trường tiềm năng đối với lao động Việt Nam trong các lĩnh vực xây dựng, chế biến thực phẩm, dệt may, cơ khí và kỹ thuật.
Làm rõ hơn về hợp tác lao động giữa hai nước, ông Vũ Trường Giang, Phó Cục trưởng Cục Quản lý lao động ngoài nước (Bộ Nội vụ) cho biết từ năm 2018 đến nay đã có hơn 6.300 lao động Việt Nam đăng ký sang Nga làm việc theo các hợp đồng cung ứng lao động, hiện khoảng 900 lao động đang làm việc theo hợp đồng tại nước này.
Theo ông Giang, người lao động Việt Nam tại Nga có việc làm, thu nhập, ăn ở, sinh hoạt ổn định, chưa phát sinh các vụ việc phức tạp kéo dài. Tuy nhiên, mức lương tại Nga hiện vẫn thấp hơn nhiều thị trường truyền thống như Nhật Bản, Hàn Quốc hay Đài Loan, là vấn đề cần cải thiện để hấp dẫn người lao động.
Đáng chú ý, phía Việt Nam đề nghị Liên bang Nga cam kết trả lương cho lao động Việt Nam không thấp hơn lao động bản địa có cùng trình độ và không thấp hơn quy định của Việt Nam.
Theo Cục Quản lý lao động ngoài nước, mức lương tối thiểu tại Nga năm 2026 tương đương khoảng 295 USD/tháng, trong khi nhiều hợp đồng lao động tại thị trường châu Âu theo quy định của Việt Nam yêu cầu mức lương cơ bản từ 600 USD/tháng trở lên.
Phía Việt Nam cũng đề xuất phía Nga hỗ trợ toàn bộ hoặc một phần chi phí đào tạo tiếng Nga, thi chứng chỉ, thu thập dữ liệu sinh trắc học, đồng thời xem xét để doanh nghiệp sử dụng lao động chi trả vé máy bay lượt đi và một số chi phí khác nhằm giảm gánh nặng tài chính cho người lao động.
Nga cần hơn 30.000 lao động Việt, miễn yêu cầu ngoại ngữ
Trình bày báo cáo chi tiết tại kỳ họp, đại diện Bộ Lao động và Bảo vệ xã hội Liên bang Nga khẳng định nhu cầu tuyển dụng lao động Việt Nam đang tăng trưởng mạnh. Theo dự báo dựa trên hạn ngạch đăng ký của các doanh nghiệp, con số này sẽ đạt 30.181 chỉ tiêu vào năm 2026, tăng gấp rưỡi so với mức hơn 19.000 của năm 2022.
"Nhu cầu của các chủ sử dụng lao động Nga đối với nhân lực từ Việt Nam có xu hướng tăng trưởng rất rõ rệt," vị này cho biết.
Phân tích sâu hơn về thị trường, đại diện Nga chỉ ra rằng Moscow hiện là "điểm nóng" khi chiếm tới hơn 13.000 chỉ tiêu. Trong đó, dệt may vẫn là lĩnh vực chủ lực với hơn 21.000 người, tiếp đến là các ngành chế biến thực phẩm, xây dựng và dịch vụ khách sạn.
Lãnh đạo Cục Quản lý lao động ngoài nước đặt vấn đề đảm bảo thu nhập với người lao động Việt tại Nga (Ảnh: Nguyễn Hằng).
Về mức thu nhập, phía Nga đưa ra các số liệu cụ thể dựa trên hệ thống quản lý di trú. Mức lương trung bình hiện đạt khoảng 640 USD (khoảng 16,3 triệu đồng) nhưng có sự phân hóa lớn tùy theo tay nghề. Những vị trí thợ lành nghề như thợ đổ bê tông, thợ sơn hay quản lý bộ phận có thể nhận thu nhập từ 1.300 đến 2.000 USD mỗi tháng (khoảng 33-50 triệu đồng). Ngược lại, lao động phổ thông trong ngành may hay phụ bếp có mức lương khởi điểm thấp.
Đặc biệt, đại diện Bộ Lao động Nga nhấn mạnh những cải cách chính sách mang tính bước ngoặt nhằm thu hút nhân lực Việt Nam.
"Lao động làm việc theo hạn ngạch (quota) hiện nay không còn bắt buộc phải chứng minh trình độ tiếng Nga, kiến thức lịch sử và pháp luật Nga", ông khẳng định. Đây được xem là thay đổi quan trọng nhất, giúp gỡ bỏ rào cản lớn nhất đối với lao động phổ thông Việt Nam khi sang Nga làm việc.
Bên cạnh đó, quy trình phê duyệt hạn ngạch cho doanh nghiệp hiện đã được số hóa hoàn toàn. Thay vì quy trình phức tạp kéo dài hơn 30 ngày như trước, các đơn vị tuyển dụng tại Nga giờ đây có thể thực hiện thủ tục trực tuyến và nhận kết quả nhanh chóng hơn. Điều này giúp việc kết nối nhu cầu nhân lực giữa các địa phương của Nga và lao động Việt Nam diễn ra thuận lợi, minh bạch và hiệu quả hơn trong thời gian tới.
Hai bên đã có cuộc trao đổi sâu rộng về việc thúc đẩy ký kết Hiệp định tuyển dụng lao động có tổ chức nhằm xây dựng hành lang pháp lý minh bạch và bảo vệ tối đa quyền lợi người lao động.
Thứ trưởng Vũ Chiến Thắng đánh giá cao nỗ lực của các cơ quan chức năng hai nước trong việc duy trì cơ chế trao đổi định kỳ, giúp kịp thời tháo gỡ các vướng mắc phát sinh.
Việc đẩy nhanh đàm phán Hiệp định tuyển dụng có tổ chức được xem là bước đi chiến lược nhằm chuyển đổi mô hình hợp tác lao động từ tự phát sang chính quy, bảo đảm tối đa quyền lợi và an toàn cho người dân làm việc tại nước ngoài.
Hợp tác lao động tiếp tục khẳng định vai trò là trụ cột quan trọng, góp phần làm sâu sắc hơn quan hệ Đối tác chiến lược toàn diện Việt Nam - Liên bang Nga trong giai đoạn mới. Trên cơ sở những kết quả tích cực đã đạt được, Tổ công tác thống nhất kỳ họp lần thứ 9 sẽ được tổ chức trực tiếp tại Việt Nam vào năm 2027.
Trong thời gian tới, hai bộ ngành sẽ tiếp tục hoàn thiện khung pháp lý và hạ tầng số, sẵn sàng đón đầu làn sóng nhân lực Việt Nam sang Nga lao động theo tiêu chuẩn quốc tế, minh bạch và bền vững.
